In de natuur komen essentiële oliën voor als uiterst kleine druppeltjes olieachtige vloeistof in wortels, stammen, bladeren, bloemen, vruchtenzaden, takken en harsen van planten en bomen. Ze dienen o.a. als afweermechanismen tegen bacteriën, schimmels en parasieten en het zijn lokstoffen voor de insecten die de plant bestuiven. Je zou ze kunnen beschouwen als planthormonen die wij hoofdzakelijk waarnemen als geur.

Van oudsher worden aromatische oliën gebruikt vanwege hun geneeskrachtige werking, voor mentale stimulering en om het leven te veraangenamen. Elk plantenaroma heeft specifieke eigenschappen die op zachte wijze op het lichaam inwerken. Lavendelolie werkt kalmerend, marjolein vaatverwijdend, valeriaan slaapbevorderend, citroen bloeddrukverlagend en bergamot stimuleert de aanmaak van witte bloedlichaampjes, om de werking van enkele oliën te noemen.

Aan het begin van de 20e eeuw heeft men herontdekt dat zuivere natuurlijke essentiële oliën de dragers zijn van levenskracht en heilzaam werken voor de instandhouding, het bevorderen of herwinnen van de lichamelijke en geestelijke gezondheid. De energie die in de olie is vervat, stimuleert, verlevendigt en verjongt. Essentiële oliën zijn vluchtig en laten meestal geen vlekken na bij verdamping of inwrijven. Ze zijn oplosbaar in alcohol, ether of een (neutrale) draagolie, zoals amandelolie, fijngewreven kokosolie, olijfolie, avocado-olie, tarwekiemolie of jojoba-olie. Warmte, licht en lucht zijn nadelig voor de houdbaarheid, vandaar dat de oliën in een donker flesje zitten waar ze enkele jaren houdbaar zijn. De oliën komen uit alle werelddelen. De beste kwaliteit olie krijgt men bijvoorbeeld uit: Australische eucalyptus, Spaanse marjolein, Ceylonese en Chinese kaneel, Provenciaals bonenkruid en Marokkaanse mirte en kruidnagelen. Deze kruiden worden ook wel ‘de grote zeven’ genoemd vanwege de zeer antiseptische werkzaamheid.

Aromatherapie

De etherische oliën worden door het lichaam opgenomen door de huid of via de luchtwegen. Het bleek heel doeltreffend om de oliën op de huid aan te brengen, omdat ze door hun aard snel door de huidporiën dringen – via osmose- en onmiddellijk een stimulerende of genezende werking hebben op de inwendige organen of spieren. Via de neus bereikt de olie het limbische systeem in de hersenen. De structuren in het limbisch systeem zijn betrokken bij emotie, motivatie, genot en het emotioneel geheugen. Dr. Paolo Rovesti in Milaan bestudeerde de werking van vluchtige oliën op de geest. Hij toonde aan dat verschillende essences stimulerend en kalmerend werken en hij gebruikte ze tegen depressie en angst.

Volgens Mellie Uyldert liggen geur en aroma van een plant tussen stof en trilling in en zouden ze vooral op het etherische lichaam inwerken. In haar boek ‘Plantenzielen’ vertelt ze dat er vroeger in iedere boerenhoeve een geurige ‘kruidenwis’ hing. De kruiden konden ziektekiemen verjagen, waren bedoeld tegen de trillingen van zwarte magie en waren dienden tevens de gemoedsstemming te verbeteren.

 

Belangrijk

Het is belangrijk om te weten, dat pure essentiële oliën van goede therapeutische kwaliteit sterk geconcentreerde plantenextracten zijn en daarom met beleid moeten worden gebruikt.

Huidtest: Mensen met een gevoelige huid kunnen met een simpele huidtest ongewenste irritaties voorkomen. Doe wat neutrale draagolie op je onderarm en daarna een kleine hoeveelheid essentiële olie. Toont de huid na een uur geen irritatie, dan kan de olie veilig worden gebruikt.

Minder is meer: Een normale dosis is 1-3 druppels voor volwassenen. Rustig beginnen met citrusoliën, deze helpen bij detoxen. Liever vaker weinig gebruiken dan in één keer heel veel.

Hete oliën, zoals oregano, kaneel, tijm en kruidnagel moeten voor gebruik altijd sterk worden verdund. Pepermunt is sterk verkoelend en is daarom ook beter verdund te gebruiken.

Baby’s en kinderen: Vuistregel is om 1 eetlepel draagolie met een druppel essentiële olie te verdunnen. Gebruik bij baby’s de verdunde olie onder de voetjes en trek altijd een sokje aan om te voorkomen dat de voet in de mond wordt gedaan en zo de olie wordt ingeslikt. Inwendig gebruik van essentiële oliën is pas vanaf 6 jaar.

Inwendig gebruik: Alleen de oliën, met op het etiket de vermelding ‘dietary use’ of ‘voor inwendig gebruik’ mogen in kleine hoeveelheden inwendig worden gebruikt. Milde oliën kunnen onder de tong worden gedruppeld. Hete oliën neem je het beste via een capsule in. Veel oliën kunnen gebruikt worden bij het koken en de smaak intensiveren, denk bijvoorbeeld aan gemberolie. Ook hier geldt: minder is meer. Gebruik nooit een plastic fles of plastic beker, bij voorkeur altijd glas.

Zonlichtgevoelig: Na het gebruik van citrusoliën 12-24 lang UV- en direct zonlicht vermijden om huidverbranding te voorkomen.

Oren, ogen, neus: Nooit olie direct in ogen, neus of oren druppelen. Nooit water gebruiken om een olie uit te spoelen, omdat dit de opnamecapaciteit van de huid juist verhoogd en het daardoor nog meer gaat branden. Als er per ongeluk olie te dichtbij of zelfs in de ogen komt, gebruik dan altijd een basisolie om dit uit te spoelen.

Zwangerschap en borstvoeding: De meeste oliën kunnen bij normaal gebruik tijdens de zwangerschap en bij borstvoeding veilig worden gebruikt en juist grote verlichting geven tijdens de zwangerschap. Maar ook tijdens en na de bevalling. Sommige oliën kunnen van invloed zijn op de hormonen en zijn daarom niet te adviseren tijdens deze periode. Pepermunt bijvoorbeeld, kan de melkproductie verminderen. Belangrijk is om het gebruik met je vroedvrouw of arts te bespreken.

Ernstige gezondheidsproblemen: Mensen met astma, epilepsie, hoge bloeddruk en andere ernstige gezondheidsproblemen ervaren vrijwel zeker veel verlichting door essentiële oliën te gebruiken. Het is belangrijk om met een begeleidende therapeut of arts het gebruik hiervan af te stemmen. Mensen met epilepsie kunnen beter geen venkel, basilicum, berk en mengsels die deze oliën bevatten, gebruiken. Mensen met hoge bloeddruk kunnen beter geen tijm en rozemarijn gebruiken.

Ontvlambaar: Veel oliën zijn ontvlambaar. Hou ze daarom uit de buurt van kaarsen, open vuur en hittebronnen.

We gebruiken essentiële oliën meestal in een verdamper, in bad, met een compres of tijdens een massage. Essentiële oliën altijd met bad- of douchegel, (rijst)melk of zout (zeezout, epsom-zout) mengen, voordat je ze in het badwater doet.

 

    • Lavendel: verzacht emoties en brengt rust
    • Pepermunt: versterkt de longen, verlaagt koorts en verhoogt alertheid
    • Citroen: werkt desinfecterend, weert muggen en verbetert je humeur
    • Oregano: bij beginnende verkoudheid
    • Sinaasappel: krikt je mentaal op na een middagdipje en werkt maagversterkend
    • Tea tree: tegen aften, acné, werkt antibacterieel en verzacht bij zonnebrand
    • Basilicum: werkt zenuwversterkend, antidepressief en verminderd krampen
    • Den: verzachtend voor de luchtwegen
    • Geranium: verlaagt de bloedsuikerspiegel en is wondhelend
    • Jeneverbes: algeheel versterkend en werkt antireumatisch
    • Kruidnagel: tegen zenuwpijn, verminderd krampen en is wormafdrijvend
    • Salie: activerend voor het zenuwstelsel en de bijnierschors, krampverminderend, gaan transpiratie tegen en reguleert de menstruatie
    • Tijm: algemeen activerend, verhoogt het denkvermogen en bevordert het ophoesten van slijm
    • Ylang Ylang: geslachtsdriftbevorderend en bloeddrukverlagend
    •  

‘Je kunt een geur ervaren. Je kunt haar niet aanraken, maar er wel door geraakt worden. Geur is de geest van de bloem die blijft’

Bron: Inayat Khan

Uit het boek van Franca Siebers